Lakonia (Mani) · dzień D6
Jaskinie Diros (Vlychada, Alepotrypa)
| Typ | jaskinia, prehistoria, mitologia |
|---|---|
| Czas | 1 h |
| Wstęp | płatny; długa trasa ok. 17 EUR (stan na 2024, źródło: showcaves.com) [do sprawdzenia] |
| Trasa | ok. 1,5 km, w tym ok. 1,2 km łodzią |
| Temperatura | powietrze 16–19 °C, woda ok. 12 °C |
| Zbadana długość | ponad 15 km (Vlychada) |
| Godziny | kwiecień–październik ok. 9–17 (stan na 2024) [do sprawdzenia] |
O miejscu
Pod skalistym wybrzeżem zatoki Diros kryje się zalana jaskinia Vlychada (Glyfada), jedna z najpiękniejszych w Grecji. Zwiedza się ją łodzią: przewodnik odpycha płaskodenną łódkę wiosłem i przepływa wąskimi korytarzami pod lasem stalaktytów, w wodzie odbijają się kolumny i nacieki w odcieniach bieli, ochry i rdzy. Na końcu trasy wysiada się na krótki odcinek pieszy po suchej części. Wejście znał podobno już w 1895 r. miejscowy mieszkaniec, ale systematycznie zbadali jaskinię od 1949 r. Ioannis i Anna Petrochilos, założyciele Greckiego Towarzystwa Speleologicznego. Dla turystów udostępniono ją w 1967 r.
Jaskinia powstała w wapieniach Mani w czasach, gdy poziom morza był o kilkadziesiąt metrów niższy niż dziś. Woda deszczowa wypłukała korytarze, a z kapiącej wody narosły nacieki. Gdy po epoce lodowcowej morze się podniosło, zalało jaskinię i część stalaktytów znalazła się pod wodą: nurkowie znajdowali je nawet na głębokości 71 m, co dowodzi, że kiedyś wisiały w suchych komorach. Zalane nacieki już nie rosną. Przez jaskinię płynie podziemna rzeka, która miesza się z wodą morską, więc na trasie woda jest słonawa; nazwa Vlychada pochodzi podobno z miejscowego słowa na źródło słodkiej wody [do sprawdzenia]. W 1983 r. znaleziono tu skrystalizowany szkielet dużego drapieżnika, prawdopodobnie pantery.
Tuż obok leży Alepotrypa („lisia nora”), jedno z najważniejszych stanowisk neolitycznych w Grecji. Od ok. 6000 do ok. 3200 r. p.n.e. żyli w niej i grzebali swoich zmarłych pierwsi rolnicy Mani; archeolodzy pod kierunkiem Jeorjosa Papathanasopulosa odnaleźli szczątki co najmniej 170 osób, a wśród nich dwa szkielety złożone w objęciu, z IV tys. p.n.e. Osada miała zostać porzucona, gdy trzęsienie ziemi zasypało wejście [do sprawdzenia]. Część badaczy przypuszcza, że pamięć o takich podziemnych grobach mogła stać się zalążkiem wiary, że wejście do Hadesu leży na Mani, na pobliskim Tajnaronie; kierująca badaniami Anastasia Papathanasiou podkreśla jednak, że bezpośrednich dowodów na to nie ma. Sama Alepotrypa nie jest udostępniona zwiedzającym [do sprawdzenia].
Zatoka Diros zapisała się też w historii powstania greckiego. W czerwcu 1826 r. wojska Ibrahima Paszy (1789–1848), syna egipskiego wicekróla Muhammada Alego, wysłanego na prośbę sułtana do stłumienia powstania, próbowały wylądować na tutejszej plaży, gdy mężczyźni walczyli gdzie indziej. Według maniackiej tradycji kobiety ze wsi zbiegły ze zboczy z sierpami, kamieniami i kijami i zepchnęły napastników do morza; tę bitwę opiewa jeden z miejscowych lamentów. Pustoszenie Peloponezu przez Ibrahima i wywożenie mieszkańców w niewolę oburzyły Europę. Wielka Brytania, Francja i Rosja wysłały floty, które w 1827 r. zniszczyły okręty turecko-egipskie pod Navarino, a rok później Ibrahim opuścił Peloponez: dla Grecji był to przełom na drodze do niepodległości.
Na miejscu
- Rejs łodzią przez Vlychadę i krótki spacer suchą częścią jaskini.
- Kąpiel na kamienistej plaży przy jaskini, nad zatoką, w której w 1826 r. próbowali lądować żołnierze Ibrahima.
- Dojazd z Areopoli ok. 10 km dobrą drogą wzdłuż wybrzeża, przez Pyrgos Dirou.
Praktycznie. Przyjedź na otwarcie: po kupieniu biletu czeka się na wolną łódkę, a w szczycie sezonu bywa to nawet godzina lub dwie. W środku jest chłodno, co w lipcu jest ulgą, ale weź coś z długim rękawem. Muzeum neolitu przy jaskini bywało zamknięte, a ceny i godziny warto sprawdzić przed wyjazdem [do sprawdzenia].
Źródła: el.wikipedia.org/wiki/Σπήλαιο_Γλυφάδα_Διρού, en.wikipedia.org/wiki/Alepotrypa_Cave, en.wikipedia.org/wiki/Ibrahim_Pasha_of_Egypt
36.63801, 22.38003 (wikidata:Q2455477)