Piotryseusztrasy i przewodniki motocyklowe

← Grecja 2027 – z Podziemia na Olimp

11

Wyspy Jońskie (Itaka) · dzień D4

Piso Aetos (Alalkomenai)

Piso Aetos (Alalkomenai)
Fot. Jarmila Book, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons
Typantyk, mitologia, widok
Czas1 h
Wstępbez opłat
Najstarsza budowlaok. 1400 r. p.n.e.
WykopaliskaSchliemann 1868 i 1878, potem BSA

Rys historyczny

Góra Aetos („orzeł”) wznosi się nad najwęższym miejscem Itaki, przesmykiem, który łączy północną i południową część wyspy. Z obu stron są osłonięte zatoki, a ze szczytu widać cieśninę z Kefalonią i oba brzegi naraz. Takie miejsce aż prosiło się o twierdzę. Na zboczach zachowały się mury z ogromnych, ledwo obrobionych bloków, w niektórych miejscach do pełnej wysokości. Grecy nazywają taki mur „cyklopowym”, bo wierzyli, że takie głazy mogli ułożyć tylko olbrzymi Cyklopi. W czasach hellenistycznych miasto na Aetos nazywało się Alalkomenai.

Na początku XIX w. podróżnicy William Gell i Edward Dodwell uznali, że to tu stał pałac Odyseusza. W 1868 r., i ponownie w 1878 r., kopał tu Heinrich Schliemann (1822–1890), zanim jeszcze odkopał Troję i Mykeny. Niemiecki kupiec, który dorobił się majątku w handlu, właśnie na Itace po raz pierwszy sam spróbował szukać świata Homera w ziemi. Książkę z tej podróży, „Itaka, Peloponez i Troja”, przyjął w 1869 r. jako rozprawę doktorską Uniwersytet w Rostoku, a jego późniejsze odkrycia w Troi (od 1870 r.) i Mykenach (1876) otworzyły archeologię epoki brązu w Grecji. Znalazł m.in. monety z brązu z głową Odyseusza w czapce żeglarza i napisem ΙΘΑΚΩΝ („[moneta] Itakijczyków”). Później na siodle góry kopali archeolodzy z Brytyjskiej Szkoły w Atenach, a pod koniec XX w. zespół Sarantisa Symeonoglou, który w 1990 r. opowiedział się za Aetos jako siedzibą Odyseusza. Najstarsza budowla to okrągły obiekt z ceramiką z ok. 1400 r. p.n.e., być może sanktuarium Apollina, o którego kulcie na Itace wspomina „Odyseja”.

Jak oceniają to archeolodzy? Monety i kult pokazują, że w czasach hellenistycznych Itakijczycy byli dumni z Odyseusza i wiązali go z własną wyspą. Pałacu z epoki brązu, który pasowałby do opisu Homera, na Aetos jednak nie znaleziono, a widoczne dziś mury pochodzą raczej z późniejszych epok [do sprawdzenia]. Kandydatów jest dziś kilka: Aetos, wzgórze Pilikata koło Stavros i Agios Athanasios („Szkoła Homera”) na północy, gdzie Thanasis Papadopoulos z Uniwersytetu w Janinie ogłosił odkrycie mykeńskiej cytadeli. Niektórzy szukają Itaki Homera nawet na Kefalonii albo Lefkadzie, ale większość badaczy pozostaje przy dzisiejszej Itace.

Na miejscu

Praktycznie. Stanowisko jest otwarte, bez kas i obsługi [do sprawdzenia]; ścieżka jest kamienista, bez cienia, więc idź rano i weź wodę. Buty motocyklowe wystarczą, ale ostrożnie na luźnych kamieniach.

Źródła: en.wikipedia.org/wiki/Alalcomenae_(Ithaca), en.wikipedia.org/wiki/Ithaca_(island), en.wikipedia.org/wiki/Heinrich_Schliemann, www.cambridge.org/core/journals/annual-of-the...

38.35724, 20.67733 (wikidata:Q1706457)

Pokaż na mapie OpenStreetMap · Plik punktu w repozytorium