Piotryseusztrasy i przewodniki motocyklowe

← Grecja 2027 – z Podziemia na Olimp

Region · Grecja

Makedonía (Macedonia grecka)

Makedonía (Macedonia grecka)
Fot. Tolis181, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons
Główne miastoSaloniki (Thessaloníki), ok. 800 tys. w aglomeracji (2021)
Powierzchniaok. 34 200 km², największy region historyczny Grecji; trzy regiony administracyjne: Macedonia Środkowa, Zachodnia i część Wschodniej Macedonii i Tracji
Ludnośćok. 2,4 mln (2011)
Najwyższy szczytOlimp (Mitikas) 2918 m, na granicy z Tesalią
W Grecji od1912–1913 (wojny bałkańskie, pokój w Bukareszcie)
Święta26 października – św. Demetriusza i rocznica wyzwolenia Salonik; 21 maja – anastenaria

O regionie

Macedonia grecka to pas północnej Grecji od Olimpu i jezior na zachodzie po rzekę Nestos na wschodzie, przyłączony do państwa w wojnach bałkańskich 1912–1913. Opis przyjmuje tę granicę historyczną; trasa przecina tylko jej środek: od Olimpu przez Saloniki po dolinę Strymonu i Kulatę. Krajobraz to przede wszystkim wielkie niziny rzek Aliakmonu, Aksiosu (Wardaru) i Strymonu, które uchodzą do Morza Egejskiego, oraz góry nad nimi. Nad Zatoką Termajską stoi Olimp, a jego szczyt Mitikas (2918 m) jest najwyższym punktem Grecji. Na południe od niego, w dolinie Tempe, zaczyna się Tesalia, przyłączona do Grecji wcześniej, w 1881 r.

Starożytne królestwo Macedonii miało pierwszą stolicę w Ajgaj, dziś Werginie. W tamtejszym teatrze w 336 r. p.n.e. zginął Filip II, a królem ogłoszono Aleksandra. W 1977 r. Manolis Andronikos odkrył tam groby królewskie ze złotą skrzynką zdobioną „słońcem z Werginy”. Saloniki założył w 315 r. p.n.e. Kassander i nazwał je imieniem żony Tessaloniki, przyrodniej siostry Aleksandra. Miasto rosło przy rzymskiej Via Egnatia, w IX w. wyszli z niego Cyryl i Metody, a 29 marca 1430 r. zajął je sułtan Murad II. Po 1492 r. osiedliło się tu prawie 20 tys. Żydów wygnanych z Hiszpanii i przez kolejne stulecia stanowili większość mieszkańców. W 1881 r. urodził się tu Mustafa Kemal Atatürk. Wojsko greckie weszło do miasta 26 października 1912 r. (według kalendarza juliańskiego), w dzień jego patrona, św. Demetriusza. Potem przyszły pożar z 18 sierpnia 1917 r., po którym 72 tys. ludzi zostało bez dachu, ponad 160 tys. uchodźców osiedlonych po wymianie ludności z Turcją w 1923 r. i Zagłada: od marca 1943 r. Niemcy wywieźli do Auschwitz 45 tys. salonickich Żydów, przeżyło ok. 4%.

Słowo „Macedonia” do niedawna dzieliło Grecję i jej północnego sąsiada. Po ogłoszeniu niepodległości w 1991 r. Republika Macedonii używała tej nazwy, a Grecja widziała w tym roszczenie do własnej historii i regionu. Spór zakończyła umowa podpisana 17 czerwca 2018 r. we wsi Psarades nad jeziorem Prespa, obowiązująca od 12 lutego 2019 r. Sąsiad nazywa się odtąd Macedonią Północną, jego język jest uznany za język południowosłowiański, a obie strony zapisały, że słowa „Macedonia” i „macedoński” odnoszą się u nich do innego dziedzictwa: w Grecji do jej północnego regionu i historii helleńskiej. W obu krajach umowa wywołała duże protesty, a grecki parlament przyjął ją głosami 153 do 146.

Macedonia daje większość greckiej produkcji rolnej, ma wielki port w Salonikach, ważny węzeł dla całych Bałkanów, i turystykę: plaże Chalkidiki i Olimp. Jej ludność jest mieszana: potomkowie uchodźców z Pontu wciąż mówią dialektem pontyjskim, a w części wsi zachowały się gwary słowiańskie.

Kuchnia i zwyczaje

Co widać z siodła

Źródła: en.wikipedia.org/wiki/Macedonia_(Greece), en.wikipedia.org/wiki/Thessaloniki, en.wikipedia.org/wiki/White_Tower_of_Thessaloniki, en.wikipedia.org/wiki/Vergina, en.wikipedia.org/wiki/Prespa_Agreement, en.wikipedia.org/wiki/Pontic_Greek, en.wikipedia.org/wiki/Vale_of_Tempe, en.wikipedia.org/wiki/Nestos_(river), en.wikipedia.org/wiki/Thessaly, en.wikipedia.org/wiki/Fort_Roupel, en.wikipedia.org/wiki/Sidirokastro, en.wikipedia.org/wiki/Bougatsa, en.wikipedia.org/wiki/Xinomavro, en.wikipedia.org/wiki/Anastenaria, tourism.serres.gr/city_break/anastenaria-or-n..., www.orthodoxianewsagency.gr/foreignnews/three..., www.interregeurope.eu/good-practices/rice-cul..., www.mdpi.com/2306-5338/8/3/105

Miejsca na etapach przez region

Wszystkie miejsca z rozdziałów podróży, które przejeżdżają przez region – także te poza jego granicami.

Podróże przez ten region

Plik regionu w repozytorium