Peloponez to wielka dłoń z czterema palcami wyciągniętymi na południe, połączona z resztą Grecji tylko Przesmykiem Korynckim. Od przekopania Kanału Korynckiego w 1893 r. jest właściwie wyspą, a Grecy już w starożytności nazywali go „wyspą Pelopsa”. W średniowieczu przylgnęła do niego nazwa Morea, którą zwykle wywodzi się od morwy, ale to etymologia sporna. Opis przyjmuje granicę półwyspu, czyli razem z Achają i Elidą, które administracyjnie należą do Grecji Zachodniej. W środku leży wysoki płaskowyż Arkadii, na północy góry Kyllini i Chelmos, a na południu pasmo Tajgetu, które dzieli Mesenię od Lakonii i schodzi do morza jako półwysep Mani.

Na Peloponezie leżały Mykeny i Sparta, a w późnym Bizancjum Mistra była od 1349 r. stolicą despotatu Morei, aż w 1460 r. półwysep zajęli Turcy. W latach 1687–1715 rządzili nim Wenecjanie. Tu wybuchło powstanie 1821 r.: 17 marca Manioci zebrali się w Areopoli, 23 marca weszli do Kalamaty, a we wrześniu Teodoros Kolokotronis zdobył Trypolitsę. W 1827 r. w zatoce Nawarino pod Pylos floty mocarstw rozbiły flotę turecko-egipską. Pierwszą stolicą wolnej Grecji było Nafplio, do 1834 r. Tam 9 października 1831 r., u wejścia do kościoła św. Spirydona, zginął pierwszy gubernator, Joanis Kapodistrias. Zabili go Konstandis i Jeorjos Mavromichalisowie, brat i syn Petrobeja z Mani, którego kazał uwięzić.

Mani to osobny świat. Według cesarza Konstantyna VII Porfirogenety Manioci czcili dawnych bogów aż do panowania jego dziadka Bazylego I w IX w., choć archeolodzy znajdują tu kościoły znacznie starsze. Turcy rządzili nim tylko z nazwy, a od ok. 1669 r. mianowali miejscowych beyów. W XVIII w. podróżnicy z Zachodu zaczęli pisać, że Manioci to potomkowie Spartan, i przed 1821 r. sami zaczęli nazywać się Spartanami. Kraina „wielu wież” żyła rodami i wendetami. Kobiety improwizowały tu żałobne pieśni, moirologia; dziś prawie nikt ich już nie śpiewa. Po II wojnie światowej i wojnie domowej młodzi wyjechali do Aten, Ameryki i Australii.

Na Peloponezie mieszka dziś ok. 1 mln ludzi i ubywa ich: region stracił 6,8% mieszkańców w latach 2011–2021. Na wschodnich stokach Parnonu, wokół Leonidio, przetrwał cakoński, jedyny żywy potomek dialektu doryckiego, którego zwykły Grek nie rozumie; UNESCO uznaje go za krytycznie zagrożony. W Argolidzie i Koryntii są wsie Arwanitów, osiedlonych tu od XIV w. Półwysep żyje z oliwek, wina i turystyki, a w XIX i na początku XX w. wyemigrowała stąd duża część mieszkańców. W XIX w. podstawą greckiego eksportu była koryntka, drobne suszone winogrona; ich angielska nazwa „currant” pochodzi od Koryntu.