Lizbona leży tam, gdzie Tag rozlewa się w szerokie estuarium i uchodzi do Atlantyku. Miasto wspina się po stromych wzgórzach na północnym brzegu. Na zachód od niego wznoszą się granitowe, często zamglone wzgórza Sintry, które kończą się nad oceanem przylądkiem Cabo da Roca. To najdalej na zachód wysunięty punkt kontynentalnej Europy, miejsce, „gdzie ziemia się kończy, a morze zaczyna”, jak pisał Camões w „Luzjadach”. Na południowym brzegu Tagu leży półwysep Setúbal, a na jego końcu wapienny grzbiet Serra da Arrábida spada białymi urwiskami do turkusowej wody przy ujściu Sado. Przyjmuję granice obszaru metropolitalnego Lizbony: 18 gmin, po 9 na każdym brzegu. To serce dawnej Estremadury, której nazwa pochodzi zapewne od łacińskiego Extrema Durii, ziem na krańcu, za Douro, zdobywanych w czasie rekonkwisty.

Afonso Henriques zdobył Lizbonę na Maurach w 1147 r. z pomocą krzyżowców płynących do Ziemi Świętej. Złoty wiek przyszedł z odkryciami. W lipcu 1497 r. Vasco da Gama wypłynął spod Restelo w drogę do Indii, a Manuel I wkrótce potem zaczął budować w Belém klasztor Hieronimitów, finansowany w dużej części z podatku od handlu przyprawami. Wszystko to runęło 1 listopada 1755 r., w dzień Wszystkich Świętych, ok. 9:40, gdy w kościołach płonęły świece. Trzęsienie ziemi z epicentrum w Atlantyku, tsunami i pożar zniszczyły większość miasta i zabiły w samej Lizbonie według najczęstszych szacunków 30–40 tys. ludzi, a według niektórych znacznie więcej. Markiz Pombal odbudował dolne miasto, Baixę, na prostokątnej siatce ulic, z domami na drewnianym szkielecie (gaiola), który miał wytrzymać kolejne wstrząsy. Rozesłał też do parafii ankietę o przebiegu kataklizmu, uważaną za jeden z początków sejsmologii. Katastrofa wstrząsnęła oświeceniową Europą: pisali o niej Wolter i Kant.

25 kwietnia 1974 r. ok. 0:20 Rádio Renascença nadało piosenkę „Grândola, Vila Morena” Zeki Afonso. Był to sygnał dla wojska do obalenia dyktatury Estado Novo. Kapitan Salgueiro Maia przyprowadził oddziały ze szkoły kawalerii w Santarém na Terreiro do Paço, a wieczorem premier Marcelo Caetano poddał się w koszarach Carmo. Celeste Caeiro, pracownica restauracji zamkniętej tego dnia z powodu przewrotu, rozdała żołnierzom goździki, a ci wetknęli je w lufy karabinów. Stąd „rewolucja goździków”. Zginęły cztery osoby, zastrzelone przez tajną policję PIDE. Most nad Tagiem, otwarty 6 sierpnia 1966 r. jako Ponte Salazar, nosi odtąd nazwę 25 Kwietnia.

W regionie mieszka ponad jedna czwarta Portugalczyków. Żyje on z portu, usług, administracji i coraz bardziej z turystyki. Półwysep Setúbal ma przemysł, port i winnice, a w estuarium Sado żyje stała grupa ok. 30 delfinów butlonosych.