Epicka droga motocyklowa · Węgry
Mátra: Gyöngyös – Mátrafüred – Mátraháza – Parádfürdő – Recsk (24)
| Drogi | 24 |
|---|---|
| Długość | ok. 35 km Gyöngyös – Recsk (ORS, szacunkowo); cała droga 24 Gyöngyös – Eger ma 60 km |
| Charakter | serpentyny |
| Sezon | cały rok; zimą śnieg i oblodzenie na grzbiecie pod Kékesem, przy śnieżycach utrudnienia [do sprawdzenia] |
| Najwyżej | Mátraháza na grzbiecie, ok. 650–700 m; boczna droga na Kékes (1014 m), najwyższy szczyt Węgier |
| Droga 24 | 60 km z Gyöngyösu przez Mátrę i Recsk do Egeru; od 1934 r. droga główna (wtedy nr 213) |
| Parádfürdő | uzdrowisko znane od 1730 r.; Cifra istálló (1880, Miklós Ybl) z muzeum powozów od 1971 r. |
| Recsk | obóz pracy przymusowej ÁVH w latach 1950–1953, ok. 1500 więźniów |
O drodze
Droga 24 to główna droga przez Mátrę, pasmo dawnych wulkanów sprzed ok. 15 mln lat, z trzema najwyższymi szczytami Węgier: Kékesem (1014 m), Hidas-bérc (971 m) i Galyatető (965 m). Zaczyna się w Gyöngyösie, mieście winiarzy z Mátraalji, gdzie odbija od drogi nr 3, i biegnie na północ przez letnisko Mátrafüred w lasy dębowe i bukowe. Już w 1934 r. cały jej przebieg do Egeru ogłoszono drogą główną, wtedy z numerem 213. Około 1950 r. numer 24 nosił odcinek do grzbietu, skąd droga skręcała na zachód ku Pásztó (dziś droga 2408); dzisiejsza droga 24 przez Recsk do Egeru ma 60 km.
Mátraháza na grzbiecie, ok. 650–700 m n.p.m., zaczęła się w 1930 r. od schroniska Mátra Egylet w kształcie pagody, które do dziś działa jako hotel. W 1935 r. przyjechały tu pierwsze autobusy z Budapesztu, a w latach 30. na stokach Kékesu wytyczono pierwsze trasy narciarskie. Z Mátraházy ok. 5-kilometrowa boczna droga z 1933 r., wyasfaltowana dopiero w 1978 r., wspina się na Kékestető, gdzie stoją sanatorium z 1933 r. i wieża telewizyjna, która służy też za punkt widokowy. Kékes ma ponad 2000 godzin słońca w roku, ale w 1970 r. naliczono tu też 221 dni z mgłą.
Za grzbietem droga opada w kocioł Parádu na północnej stronie gór. Parádfürdő było uzdrowiskiem już w 1730 r., słynęło z siarkowej wody mineralnej „csevice” i kąpieli w wodzie żelazisto-ałunowej. Od lat 50. XIX w. należało do hrabiów Károlyich, którzy w 1880 r. postawili tu według projektu Miklósa Ybla bogato zdobioną stajnię Cifra istálló; od 1971 r. jest w niej muzeum powozów. Kilka kilometrów dalej, pod Recskiem, ÁVH w latach 1950–1953 prowadziło przy kamieniołomie na górze Csákány-kő obóz pracy przymusowej, do którego bez wyroku wywieziono ok. 1500 ludzi; to najbardziej osławiony z ok. stu obozów internowania tamtych lat. Od 1996 r. jest tu park pamięci z wieżą strażniczą, barakiem i kawałkiem ogrodzenia z drutu kolczastego.
Na drodze
- Gyöngyös – Mátrafüred – Mátraháza: podjazd ok. 15 km na grzbiet, coraz ciaśniejsze zakręty w lesie, w weekendy z autami wycieczkowiczów i autobusami do Mátraházy i na Kékes.
- Mátraháza – Parádfürdő: ok. 15 km zjazdu serpentynami po północnej stronie, obok odejścia do Parádsasváru; na tym odcinku w czerwcu 2020 r. zginął motocyklista, który w ostrym zakręcie zjechał z jezdni (źródło: Infostart).
- Ruch i policja: droga jest ulubiona przez motocyklistów, więc w sezonie policja robi tu kontrole skierowane na motocykle: prędkość, przeróbki, alkohol i hałas wydechów (2023-07, źródło: Totalcar); kontrole mają chronić także spokój mieszkańców, więc przez wsie jedź spokojnie.
- Pogoda: na grzbiecie pod Kékesem chłodniej i często mgła; po deszczu wilgotny asfalt w lesie długo nie schnie.
- Kierunek: z Gyöngyösu na północ masz podjazd od strony słonecznej, a zjazd w kocioł Parádu z widokiem na północne stoki Mátry.
Praktycznie
- Tankowanie: w Gyöngyösie, potem dopiero przy drodze 24 za Parádfürdő, przed Recskiem (według OSM, stan na 2026-10); na grzbiecie stacji nie ma.
- Postoje: Mátrafüred i Mátraháza (hotele i bary, dawne schronisko Pagoda), wjazd na Kékestető z wieżą widokową, park w Parádfürdő i muzeum powozów.
- Zamknięcia: przy zawiejach i w czasie imprez sportowych możliwe utrudnienia na grzbiecie [do sprawdzenia przed wyjazdem].
- Opłaty: droga 24 jest bezpłatna, e-winieta dotyczy tylko autostrad (M3 pod Gyöngyösem).
Źródła (11)
hu.wikipedia.org/wiki/24-es_főút_(Magyarország), hu.wikipedia.org/wiki/Mátra, pl.wikipedia.org/wiki/Mátra, hu.wikipedia.org/wiki/Kékes, pl.wikipedia.org/wiki/Kékes, hu.wikipedia.org/wiki/Mátraháza, hu.wikipedia.org/wiki/Parádfürdő, hu.wikipedia.org/wiki/Parádsasvár, hu.wikipedia.org/wiki/Recski_kényszermunkatábor, totalcar.hu/hirek/2023/07/28/ezuttal-a-matrab..., infostart.hu/belfold/2020/06/07/motoros-trage...