Latem 1936 r., w pierwszych tygodniach wojny domowej, kolumny milicji z Katalonii ruszyły na Saragossę, która została w rękach powstańców generała Franco. Miasta nie zdobyły. Front zatrzymał się na niskich, wapiennych wzgórzach Sierra de Alcubierre, kilkadziesiąt kilometrów na północny wschód od Saragossy, i przez półtora roku prawie się nie ruszał. Nie był to ciąg okopów, tylko łańcuch umocnionych pozycji na szczytach, naprzeciw siebie przez głębokie wąwozy. Pękł dopiero w 1938 r., gdy wojska Franco przełamały front aragoński.

W styczniu 1937 r. przyjechała tu centuria milicji POUM, w której służył Eric Blair, piszący jako George Orwell. Przyjechał do Barcelony pod koniec 1936 r. i przez kontakty z brytyjską Niezależną Partią Pracy wstąpił do milicji. W „W hołdzie Katalonii” opisał pierwsze tygodnie na pozycji Monte Pocero, a potem na Monte Oscuro, skąd widać było Saragossę. Opisał zimno, mgły, szczury i błoto, nudę wojny pozycyjnej i chłopców po piętnaście lat na wartach. Na Monte Pocero przez prawie trzy tygodnie oddał trzy strzały do nieprzyjaciela. Wiosną jego oddział przeszedł pod Huescę i tam w maju 1937 r. kula snajpera przebiła mu gardło. Po walkach w Barcelonie i delegalizacji POUM musiał w czerwcu 1937 r. uciekać z Hiszpanii przez Pireneje do Francji. Książka wyszła w Londynie 25 kwietnia 1938 r. W pierwszym półroczu sprzedano 683 egzemplarze z nakładu 1500, a dziś jest jedną z najważniejszych relacji z tej wojny.

Rząd Aragonii odtworzył jedną z pozycji na wzgórzu Monte Irazo, nazywanym też „Loma Orwell”, nad drogą z Leciñeny do Alcubierre. Podstawą były zdjęcia ruin i relacje mieszkańców. Są okopy obłożone workami z piaskiem, kamienne schrony wkopane w zbocze, stanowiska strzeleckie i zasieki z drutu, a po drugiej stronie wąwozu, szerokiego na ok. 700 m, stały pozycje frankistów. Czy to dokładnie ten posterunek, na którym stał Orwell, nie jest pewne. Źródła nazywają wzgórze Irazo, Iranzo albo łączą je z Monte Pocero [do sprawdzenia]. Przy tej samej drodze, na km 33,5, odtworzono pozycję Tres Huegas, a w okolicy także pozycję Santa Quiteria. W miasteczku Robres działa Centrum Interpretacji Wojny Domowej, które założył dziennikarz Víctor Pardo.

30 czerwca 2026 r. w gminie Leciñena wybuchł pożar. Według rządu Aragonii mógł go wywołać kombajn. W dwie i pół godziny spłonęło ok. 1000 ha, a w kolejnych dniach ogień objął serce sierry. Grupa rekonstrukcyjna El Comité podała 7 lipca ok. 3300 ha i napisała, że droga A-129 zadziałała jak pas przeciwpożarowy, a pozycje Ruta Orwell i Tres Huegas nie mają zniszczeń konstrukcyjnych. Ogień odsłonił za to linie okopów, które od dziesięcioleci kryły się w zaroślach. Oficjalnego bilansu nie znalazłem, a sosny i zarośla wokół pozycji mogą długo być spalone.