Piotryseusztrasy i przewodniki motocyklowe

← Iberia 2028 – dookoła Półwyspu Iberyjskiego

73

Sewilla (Andaluzja), Sierra Norte, Villanueva del Río y Minas · etap 5/6 · opcja

Munigua (Mulva): rzymskie miasto górników i tarasowe sanktuarium

Munigua (Mulva): rzymskie miasto górników i tarasowe sanktuarium
Fot. Heliodoro Ruiperez, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons
Typrzymskie, ruiny
Czaspół dnia (z dojściem pieszo ok. 2,3 km w każdą stronę)
Wstępbezpłatny; środa–niedziela 10:00–14:00, ostatnie wejście 30 min przed zamknięciem, w poniedziałki i wtorki oraz 12 lipca zamknięte; przy pomarańczowym lub czerwonym alercie pogodowym AEMET może być zamknięte (stan na 2026-10, źródło: juntadeandalucia.es)
NazwaMunicipium Flavium Muniguense
Municipiumza Wespazjana (69–79 n.e.)
Sanktuariumtarasowe, ok. 70 r. n.e., Fortuna i Herkules
Kopalniemiedź i żelazo
WykopaliskaNiemiecki Instytut Archeologiczny od 1956 r.
BICod 3 czerwca 1931 r., jako „Castillo de Mulva”

Rys historyczny

Munigua leży na wzgórzu wśród pagórków Sierra Morena, ok. 8 km od Villanueva del Río y Minas i ok. 50 km na północny wschód od Sewilli. Okolica od starożytności słynęła z kopalń miedzi i żelaza, i to one ściągnęły tu ludzi. Najstarsze ślady to fragmenty punickiej ceramiki z VII w. p.n.e., a na szczycie wzgórza stała osada iberyjska. Ok. 70 r. n.e. Rzymianie ją rozebrali, żeby zbudować sanktuarium, a cesarz Wespazjan nadał miastu status municipium; stąd łacińska nazwa Municipium Flavium Muniguense. Na przełomie I i II w. powstały forum, termy i domy miejscowych elit. Pod koniec III w. miasto zniszczyło trzęsienie ziemi i od tej pory podupadało.

Najważniejsza budowla to sanktuarium w tarasach, poświęcone Fortunie i Herkulesowi. Żeby je postawić, zbudowano mury oporowe, miejscami na ponad 10 m. Dwie symetryczne rampy prowadzą na pierwszy i drugi taras, gdzie półokrągła eksedra kadruje widok na wschód, a na samej górze stała niewielka cella. Wzorem były wielkie sanktuaria Lacjum: Fortuny Primigenii w Praeneste i Herkulesa Zwycięskiego w Tibur. Dziś mury stoją bez marmurowych okładzin; od wschodu sanktuarium było obłożone marmurem, z pozostałych stron tynkiem, z kolorami od bieli na dole po czerwienie i zielenie na górze. Niżej leżą forum ze świątynią na podium, dwupiętrowy portyk, termy i domy, a wokół mury obronne, których zachodniego boku nigdy nie domknięto.

Ruiny znano już w XVI w. dzięki dwóm napisom, a w XVIII w. brano je za zamek, stąd nazwa Castillo de Mulva. Od 1956 r. kopią tu archeolodzy z Niemieckiego Instytutu Archeologicznego. Część znalezisk, m.in. marmurowy portret cesarza Domicjana, jest w Muzeum Archeologicznym w Sewilli.

Na miejscu

Praktycznie

  • Poza trasą: ok. 50 km od Sewilli, na północnym brzegu Gwadalkiwiru. Najłatwiej dołożyć ją w dniu A etapu 6 (Sewilla → Kordoba), jadąc północnym brzegiem przez Villanueva del Río y Minas i Lora del Río [czas i kilometry do sprawdzenia].
  • Dojazd z Villanueva del Río y Minas (dzielnica San Fernando) ok. 6 km szutrową drogą Cordel del Pedroso do dawnego przystanku Arenillas; tam zostawia się pojazd. Dalej ok. 2,3 km pieszo przez prywatny majątek El Fijo, z bydłem; bramę trzeba za sobą zamykać (źródło: juntadeandalucia.es).
  • W lipcu przed południem jest już bardzo gorąco, a po drodze i na miejscu nie ma cienia: przyjedź na 10:00, weź dużo wody i zostaw cięższe ciuchy przy motocyklu.
  • Sprawdź przed wyjazdem, czy stanowisko jest otwarte: zamyka się w święta i przy alertach pogodowych.
Źródła (2)

es.wikipedia.org/wiki/Munigua, www.juntadeandalucia.es/aaiicc/enclaves/encla...

37.71321, -5.74095 (wikidata:Q1148574)

Pokaż na mapie OpenStreetMap · Plik punktu w repozytorium