Haute-Loire, Velay (Owernia-Rodan-Alpy) · Wariant zachodni · opcja
Le Puy-en-Velay
| Typ | miasto, sanktuarium, geologia, unesco, widok |
|---|---|
| Czas | pół dnia |
| Wstęp | katedra bezpłatnie; kaplica Saint-Michel d'Aiguilhe i posąg Notre-Dame de France płatne (godziny i ceny do sprawdzenia) |
| Wys. | ok. 600–890 m n.p.m. |
| Rocher Corneille | wulkaniczny komin z bazaltu, 757 m n.p.m., na szczycie posąg Notre-Dame de France (16 m, 1860) |
| Rocher d'Aiguilhe | 82 m wysokości, 268 stopni do kaplicy z 961 r. |
| UNESCO | 1998, katedra i Hôtel-Dieu w ramach dróg do Santiago de Compostela we Francji |
| Wydarzenia | 15 sierpnia – procesja z Czarną Madonną; wrzesień – święto renesansowe Roi de l'Oiseau [daty do sprawdzenia] |
Rys historyczny
Le Puy leży w kotlinie wśród wygasłych wulkanów Velay, a nad dachami miasta sterczą ich resztki: kominy z zastygłej lawy, które erozja oczyściła z miękkich skał dookoła. Na Rocher Corneille, bazaltowym kominie wysokim na 132 m, stoi Notre-Dame de France, żeliwna Madonna z Dzieciątkiem wysoka na 16 m. Odlano ją w Givors ze 150 ton żeliwa z rosyjskich armat okrętowych zdobytych w Sewastopolu: biskup Auguste de Morlhon wyprosił je u Napoleona III w 1855 r., trzy dni przed upadkiem twierdzy. Posąg poświęcono 12 września 1860 r. przy ok. 120 tys. wiernych. Do dziś krąży plotka, że rzeźbiarz Jean-Marie Bonnassieux skoczył z niego, bo umieścił Dzieciątko po złej stronie; to nieprawda.
Na sąsiedniej iglicy Aiguilhe, wysokiej na 82 m, stoi kaplica Saint-Michel. Zbudował ją kanonik Truannus z inicjatywy biskupa Godescalca i ukończył w 961 r.; prowadzi do niej 268 stopni. Sam Godescalc w 950–951 r. wybrał się z licznym orszakiem do grobu św. Jakuba w Santiago i jest jednym z pierwszych znanych z imienia pielgrzymów spoza Hiszpanii. Od niego wywodzi się Via Podiensis, droga z Le Puy do Santiago, jedna z czterech głównych francuskich dróg św. Jakuba; od 2010 r. jej początek na schodach katedry znaczy drewniany posąg świętego.
Katedra Notre-Dame-de-l'Annonciation, romańska, z kopułami na wzór bizantyjski, ma fasadę z wielobarwnych kamieni wulkanicznych w pasy i mozaiki. Wchodzi się do niej po 134 stopniach z ulicy, a dalej schodami prosto pod nawę: „wchodzi się przez pępek, a wychodzi przez uszy”, jak mówił jeden z zakonników. Przy ołtarzu stoi Czarna Madonna z XVII w.; poprzednią, według tradycji dar św. Ludwika z krucjaty, rewolucjoniści spalili 8 czerwca 1794 r. na placu du Martouret. Wielkie jubileusze, ogłaszane, gdy Zwiastowanie (25 marca) wypada w Wielki Piątek, należą do najstarszych w Europie; ostatni był w 2016 r. Le Puy słynie też z koronek, zielonej soczewicy i likieru werbenowego Verveine du Velay.
Na miejscu
- Kaplica Saint-Michel d'Aiguilhe na iglicy, z widokiem na miasto.
- Katedra z wielkimi schodami, krużganek i Czarna Madonna.
- Notre-Dame de France na Rocher Corneille i widok na całą kotlinę.
- Stare miasto między katedrą a placem du Martouret.
Praktycznie
- Opcja na przejazd przez Masyw Centralny: z wąwozu Tarnu na północ przez Mende do Le Puy, a stąd na południowy wschód do Ardèche; wydłuża wariant zachodni o pół dnia do dnia [do przeliczenia].
- W Le Puy chłodniej niż na południu: w lipcu średnio ok. 24°C w dzień i 11°C w nocy (Le Puy-Loudes, 833 m).
- Parking dla motocykla w centrum [do sprawdzenia]; stare miasto jest strome i brukowane, lepiej zwiedzać pieszo.
Źródła (5)
fr.wikipedia.org/wiki/Le_Puy-en-Velay, fr.wikipedia.org/wiki/Église_Saint-Michel_d'Aiguilhe, fr.wikipedia.org/wiki/Statue_de_Notre-Dame_de_France, fr.wikipedia.org/wiki/Cathédrale_Notre-Dame-d..., www.culture.gouv.fr/fr/regions/drac-occitanie...
45.04333, 3.88500 (wikidata:Q184359)