Hondarribia leży u ujścia Bidasoi, rzeki granicznej, naprzeciw francuskiego Hendaye: z murów patrzy się wprost na Francję po drugiej stronie zatoki Txingudi. Baskijska nazwa znaczy podobno „piaszczysty bród” (hondar – piasek, ibi – bród), hiszpańska Fuenterrabía pochodzi od łacińskiego Fontem Rapidam, „wartkie źródło”; od 1980 r. oficjalna jest tylko baskijska. Stare miasto na wzgórzu zamykają mury i bastiony z XVI–XVII w., w środku są brukowane uliczki, domy z kutymi balkonami i szerokimi okapami i zamek Karola V, średniowieczna twierdza rozbudowana za cesarza, od 1968 r. hotel państwowej sieci Parador. Poniżej murów, w dawnej dzielnicy rybaków La Marina (Portua), stoją kolorowe domy z drewnianymi balkonami.

Miasto na granicy było przez wieki twierdzą. W 1476 r. obległ je Ludwik XI, w 1521 r. zdobyli je Nawarczycy z francuską pomocą, gdy król Henryk II Nawarski próbował odzyskać utracone królestwo, a Kastylijczycy odbili je dopiero po dwóch i pół roku. Najsłynniejsze oblężenie zaczęło się 1 lipca 1638 r., w czasie wojny trzydziestoletniej: wojska Ludwika XIII ostrzeliwały miasto przez 69 dni i odeszły z niczym. Mieszkańcy złożyli wtedy ślub Matce Bożej z Guadalupe, której sanktuarium stoi na zboczu Jaizkibel, i od 1639 r. odnawiają go co roku 8 września w Alarde: przez miasto maszeruje „batalion” mieszkańców w mundurach, z siekiernikami w kożuchach z owczej skóry i długich brodach na czele, z bębnami, piszczałkami i strzelbami. Od pewnego czasu Alarde dzieli miasto: w tradycyjnym kobiety idą tylko jako cantinera, jedna przy każdej kompanii, a osobno maszeruje kompania, w której szeregach idą także kobiety.

Dwadzieścia lat po oblężeniu, 7 listopada 1659 r., na Wyspie Bażantów na Bidasoi, kilka kilometrów w górę rzeki, podpisano pokój pirenejski, który zakończył wojnę Hiszpanii z Francją i oddał Francji Roussillon i północną część Cerdanyi, czyli góry na drugim, wschodnim końcu tej podróży. Pokój przypieczętowało małżeństwo Ludwika XIV z infantką Marią Teresą w czerwcu 1660 r., a jedną z uroczystości na wyspie przygotowywał nadworny malarz Diego Velázquez. Wyspa, ok. 0,7 ha, do dziś jest najmniejszym kondominium świata: od 1 lutego do 31 lipca należy do Hiszpanii, od 1 sierpnia do 31 stycznia do Francji.

Cztery kilometry za miastem kończy się masyw Jaizkibel i całe Pireneje: przylądek Higer to najdalej na wschód wysunięty cypel hiszpańskiego wybrzeża Zatoki Biskajskiej. Latarnię zbudował w latach 1878–1881 inżynier Francisco Lafarga, ok. 150 m od poprzedniej, zniszczonej w 1874 r. w trzeciej wojnie karlistowskiej. Tu zaczyna się GR 11, szlak przez całe hiszpańskie Pireneje do Cap de Creus: koniec Transpirenaiki jest więc tam, gdzie piechurzy zaczynają. Pod latarnią fale obmywają wysepkę Amuitz, a nad Atlantykiem zachodzi słońce.