Piotryseusztrasy i przewodniki motocykloweSzukaj

← Hiszpańska koniczyna

18

Alcalá de Henares, Madryt (Wspólnota Madrytu)

Museo de la Motocicleta Española (Muzeum Hiszpańskiego Motocykla), Alcalá de Henares

Museo de la Motocicleta Española (Muzeum Hiszpańskiego Motocykla), Alcalá de Henares
Fot. Raimundo Pastor, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons
Typmuzeum, historia
Czas1,5–2 h
Wstęp15 € (wystawa stała i czasowa), dzieci do 13 lat 10 €, do 6 lat bezpłatnie; otwarte tylko pt po południu, sob i nd (stan na 2026-11, źródło: motosmadeinspain.com) [do sprawdzenia przed wyjazdem]
Budynekdawna fabryka perfumerii Gal z 1960 r. (proj. Manuel Sainz de Vicuña), produkcja do 2004 r., odnowiona przez miasto do 2020 r.
Wystawaotwarta na przełomie 2021 i 2022 r. jako czasowa, potem stała; ponad 300 modeli hiszpańskich motocykli z XX w.
Kolekcjegłównie zbiory braci Lozano i Ignacia Mediny oraz innych prywatnych kolekcjonerów
Markim.in. Montesa, Bultaco, Ossa, Derbi, Sanglas; w XX w. w Hiszpanii powstało ponad 100 marek motocykli
WydarzeniaDía de la Moto Española – jesienny przejazd hiszpańskich klasyków spod muzeum (III edycja 25 października 2026 r.) [termin kolejnych do sprawdzenia]

Rys historyczny

Muzeum zajmuje część dawnej fabryki perfumerii Gal na zachodnim skraju Alcalá de Henares, przy wylocie w stronę Madrytu. Gal to firma, którą bracia Salvador i Eusebio Echeandía Gal zaczęli w 1898 r. od płynu do włosów robionego w drogerii przy madryckiej Calle del Arenal; w 1905 r. wymyślili mydło Heno de Pravia, sprzedawane do dziś. Fabrykę w Alcalá otwarto w 1960 r. według projektu architekta Manuela Sainza de Vicuña, wnuka jednego z założycieli, i produkowano w niej do 2004 r., kiedy firma trafiła do grupy Puig. Większość hal rozebrano, zostały budynek administracji i kilka naw, które miasto odnowiło do 2020 r. jako miejsce kultury. Pod koniec 2021 r. otwarto w nich wystawę „Motos Made in Spain”, pomyślaną na rok; po roku została na stałe. Motocykle pochodzą głównie z kolekcji braci Lozano i Ignacia Mediny, a wystawa pokazuje je w gablotach jak klejnoty, każdy z opisem. Sama ekspozycja określa ten zbiór jako maszyny projektowane przez inżynierów z zamożnych rodzin, a budowane przez robotników, którzy przyszli do miast ze wsi.

Ta historia zaczyna się po wojnie domowej, w kraju odciętym od importu. Hiszpania potrzebowała tanich pojazdów, a zagranicznych motocykli prawie nie było, więc w latach 40. i 50. powstały dziesiątki rodzimych marek, najwięcej w Katalonii. W 1942 r. bracia Javier i Martín Sanglas, studenci inżynierii z Barcelony, zaczęli budować ciężkie czterosuwy z myślą o policji i urzędach. W 1944 r. Pere Permanyer i Francesc Xavier „Paco” Bultó założyli Montesę, a jej lekkie dwusuwy 125 cm³ szybko zaczęły wygrywać wyścigi. Ossa wyrosła z firmy, która od lat 20. robiła projektory kinowe (nazwa to skrót od Orpheo Sincronic S.A.), i pierwszy motocykl wypuściła w 1949 r. Derbi zaczynało od warsztatu rowerowego Simeó Rabasy; nazwa to skrót od derivado de bicicleta, „pochodna roweru”. Rynek dużych motocykli załamał się, gdy Hiszpanie zaczęli kupować małe samochody Seat 600, i wiele marek przerzuciło się na lekkie maszyny i motorowery.

Najgłośniejszy rozłam w tej branży nastąpił w 1958 r. Gdy Permanyer w kryzysie postanowił wycofać Montesę z wyścigów, Bultó, przekonany, że postęp rodzi się na torze, odszedł z grupą techników i założył Bultaco. Pierwszy model, Tralla 101, przedstawił prasie 24 marca 1959 r., a dwa miesiące później w Grand Prix Hiszpanii na torze Montjuïc Bultaco zajęły w kategorii maszyn seryjnych miejsca od drugiego do dziewiątego, oddając zwycięstwo tylko Montesie. Montesa odpowiedziała w 1962 r. modelem Impala 175: trzy przedseryjne egzemplarze przejechały wcześniej Afrykę z Kapsztadu do Barcelony, ponad 20 tys. km w trzy miesiące, i od tej „Operacji Impala” motocykl wziął nazwę. Derbi zdobywało tytuły mistrza świata w małych klasach, m.in. z Ángelem Nieto. Na wystawie stoją obok siebie szosówki, trialówki, krosy, motorowery i maszyny wyścigowe, a wystawy czasowe pokazują historię poszczególnych marek. Kryzys przełomu lat 70. i 80. zamknął większość tych firm: Sanglas zakończył produkcję w 1981 r., Bultaco w 1983 r., Ossa w 1984 r.; obie nazwy później wskrzeszano.

Na miejscu

Praktycznie

  • Godziny: piątek 16:00–20:00, sobota 10:00–14:00 i 16:00–20:00, niedziela 10:00–14:00 i 16:00–19:00; od poniedziałku do czwartku zamknięte. Latem muzeum ma przerwę urlopową (w 2026 r. otwarto je ponownie 11 września) (stan na 2026-11, źródło: motosmadeinspain.com) [do sprawdzenia przed wyjazdem].
  • Bilety: 15 € dla dorosłych (wystawa stała i czasowa), dzieci do 13 lat 10 €, do 6 lat bezpłatnie; ulgowe tylko w kasie. Zwiedzanie z przewodnikiem trwa 1,5 h i kosztuje 30 € dla grupy do 5 osób (bez biletów), rezerwacja mailowo (stan na 2026-11, źródło: motosmadeinspain.com) [do sprawdzenia przed wyjazdem].
  • Adres: Calle Rusia 7, dawna fabryka Gal; przy muzeum bezpłatny parking (źródło: motosmadeinspain.com).
  • Dojazd autostradą A-2 (Corredor del Henares) albo drogami przez Henares; na A-2 między Madrytem a Alcalá w godzinach szczytu stoją korki, więc najlepiej przyjechać w sobotę albo niedzielę rano.
Źródła (16)

motosmadeinspain.com/horarios/, motosmadeinspain.com/tarifas/, motosmadeinspain.com/donde-esta/, motosmadeinspain.com/visitas-guiadas/, motosmadeinspain.com/iii-dia-de-la-moto-espanola/, www.motofichas.com/noticias/5790-no-puedes-pe..., www.timeout.es/madrid/es/noticias/abre-en-mad..., www.motor16.com/noticias/museo-de-la-moto-mad..., es.wikipedia.org/wiki/Perfumería_Gal, es.wikipedia.org/wiki/Montesa_(motocicletas), es.wikipedia.org/wiki/Bultaco, es.wikipedia.org/wiki/OSSA, es.wikipedia.org/wiki/Derbi_(motocicletas), es.wikipedia.org/wiki/Sanglas, whc.unesco.org/en/list/876, www.openstreetmap.org/node/13338517101

40.48130, -3.37870 (osm:node/13338517101)

Pokaż na mapie OpenStreetMap · Plik punktu w repozytorium