Na północ od Barcelony równina Vallès kończy się ścianą: to Cingles de Bertí, krawędź płaskowyżu z poziomych warstw piaskowców, margli i zlepieńców, ucięta pionowymi urwiskami. Rzeka Tenes i jej dopływ Rossinyol spadają z tej krawędzi dwoma wodospadami. Woda niesie dużo rozpuszczonego węglanu wapnia i osadza go na mchach i szczątkach roślin, więc pod wodospadami wciąż rośnie martwica wapienna (tova), lekka, porowata skała, którą łatwo ciąć. Spadająca woda podmywa zarazem dolną część ściany i wydrąża w niej szerokie nawisy, balmes. Pod jednym z nich stoi kościół, a pod innym zasłona z martwicy odcięła od świata kawałek nawisu: tak powstała Cova de Sant Miquel, jedna galeria długości ok. 50–60 m z naciekami, odkryta w 1836 r. Geolodzy przyjeżdżają tu też z innego powodu: w ścianach widać nasunięcie Pasma Przedbrzeżnego (Serralada Prelitoral), jedną z kluczowych struktur geologii Katalonii, i skały liczące według zarządcy do ok. 570 mln lat. Na urwiskach gnieździ się orzeł południowy, a na skałach widuje się pomurnika. Krajobraz pamięta też wielki pożar z 4 lipca 1994 r., który strawił 1415 ha, prawie 90% chronionego obszaru Cingles de Bertí.

W 997 r. hrabia Barcelony Ramon Borrell i jego żona Ermessenda nadali Gombau de Besora, możnowładcy z kręgu hrabiny i panu zamku Montbui, majątek Fai z grotą, w której czczono już archanioła Michała, aby zbudował tu klasztor. W 1006 r. wspólnota już działała, a romański kościół był najpewniej konsekrowany, choć dokument tego nie potwierdza. Świątynia nie ma własnego sklepienia: jej dachem jest skała nawisu, a niską dzwonnicę-ścianę (espadanya) postawiono z boku fasady, bo nad kościołem nie było na nią miejsca. Encyklopedia „Catalunya Romànica” nazywa go największym kościołem wykutym pod skałą w Katalonii. W 1042 r. Gombau oddał klasztor opactwu Saint-Victor w Marsylii, był to pierwszy kataloński klasztor w jego rękach, i odtąd zamiast opata rządził nim przeor. Wspólnota zawsze była mała, na początku XIV w. liczyła przeora, dwóch mnichów i dwóch beneficjantów. Od połowy XIV w. przeorat dawano komendatariuszom, którzy często nie widzieli go na oczy; w latach 1473–1478 był nim kardynał Rodrigo Borgia, późniejszy papież Aleksander VI. W 1567 r. przeorat zsekularyzowano, a jego dochody przypisano archidiakonowi katedry w Gironie. Jeden z nich, Jaume d'Agullana, zostawił po sobie nowe wejście: w 1592 r. przerzucono most nad Rossinyolem i przebito w skale przejście Foradada z łukiem, nad którym widnieje jego herb z trzema igłami, po katalońsku agulles.

Wokół miejsca narosły opowieści. Mała sadzawka pod skałą nosi nazwę Llac de les Monges, „jezioro zakonnic”: według miejscowej legendy stał tu kiedyś klasztor zakonnic, który piorun zniszczył za noc hulanki z rycerzami. Podczas wojny z Napoleonem (1808–1814) w przeoracie stacjonowało wojsko. W latach 30. XIX w. przeorat zniesiono, a w połowie wieku budynki kupiła rodzina Sisteré i urządziła w domu przeora hotel z restauracją. Od 1875 r. poprawiano drogę z Sant Feliu de Codines i z Barcelony dojeżdżało się tu powozem w niecałe dwie godziny. Krużganek przed kościołem znalazł się w albumie Alexandre'a de Laborde'a o Hiszpanii z 1806 r., a wodospady opiewali romantyczni poeci, wśród nich Víctor Balaguer. Wojna domowa przerwała tę modę: oba kościoły spalono i zamieniono w magazyny, a do 1967 r. służyły pasterzom z Riells za zagrodę. W 1971 r. Josep Pla opisał w swoim przewodniku po Katalonii, jak przyszedł tu oglądać słynną kaskadę i zastał suchą skałę, a miejscowa kobieta wyjaśniła mu, że wodospad „działa” tylko w niedziele, kiedy przyjeżdżają goście. Pisarz ma dziś na trasie zwiedzania własny posąg z brązu. Za wodospadem Tenes, przy ścieżce do kaplicy Sant Martí, leży zresztą stara rura, która prowadziła wodę z rzeki do elektrowni na dnie doliny.

Kolejni prywatni właściciele zrobili z Sant Miquel del Fai miejsce wesel i bankietów. Pod koniec XX w. przy przebudowie domu przeora skuto tynki z malowidłami ściennymi, które zdobiły jego sale. W 2017 r., na prośbę okolicznych gmin, całą posiadłość, 70,5 ha, kupiła za 1,3 mln € Diputació de Barcelona, władze prowincji. Po kilku latach prac (zabezpieczenie ścian siatkami, barierki, parking) otwarto ją 22 kwietnia 2023 r., ale już nazajutrz zamknięto z powodu zagrożenia pożarowego. Wiosną 2024 r., po ulewach, między wodospadami oderwało się ok. 1 m³ skał, a ponowne otwarcie przyszło dopiero w październiku 2024 r., z systemem czujników pilnujących skał. Zarządca uczciwie przypomina, że ryzyko nigdy nie spada do zera, bo ten układ geologiczny wciąż „żyje”. Część obiektów, w tym dom przeora, grota pod wodospadem Rossinyol i romańska kaplica Sant Martí (wzmiankowana już w 877 r.), pozostaje zamknięta, a trasa kończy się przy wodospadzie Tenes (stan na 2026-10).