Wysoki Atlas Centralny, Béni Mellal-Chénifra (Maroko) · bouguemez
Most skalny Imi n'Ifri (Iminifri) koło Demnate
| Typ | geologia, jaskinia, kanion, prehistoria, droga motocyklowa |
|---|---|
| Czas | 1–2 godziny na zejście do wąwozu pod most; godzina na tropy dinozaurów w Iouaridène |
| Wstęp | bezpłatnie, bez ograniczeń godzin (źródło: showcaves.com) [do sprawdzenia przed wyjazdem] |
| Nazwa | po berberyjsku „usta jaskini” |
| Most | łuk z trawertynu nad wąwozem potoku Tissilt, ok. 30 m wysokości (źródła podają do 70 m) |
| Droga | po moście biegnie droga R307 Demnate – Aït Bouguemez, ok. 6 km od Demnate |
| Tropy dinozaurów | synklina Iouaridène ok. 7 km dalej: późna jura (oksford–kimeryd), zauropody, teropody, stegozaury |
| Demnate | 968 m, ok. 34 tys. mieszkańców (2024), targ w niedzielę |
O miejscu
Kilka kilometrów za Demnate droga w stronę Aït Bouguemez przejeżdża po moście, którego nikt nie zbudował. Imi n'Ifri, po berberyjsku „usta jaskini”, to skalny łuk wysoki na ok. 30 m nad wąwozem potoku Tissilt. Większość źródeł podaje tę wysokość, choć niektóre piszą nawet o 70 m. Most jest resztką dawnej jaskini, której strop w większości się zawalił. Pozostał tylko krótki odcinek z prześwitem na obie strony. Jego szkielet tworzy trawertyn, czyli skała, którą osadziły źródła bogate w węglan wapnia. Woda spływała po progach skalnych i zakolach, a wapń osadzał się na roślinach i kamieniach, warstwa po warstwie. Dlatego sklepienie wygląda jak zastygła kaskada: zwisają z niego nacieki, sople i gąbczaste narośle. W szczelinach łuku gnieżdżą się ptaki.
Most jest kruchy. Marokańscy geolodzy w badaniu geologicznym i geofizycznym ostrzegają, że materiał jest osłabiony, a stabilność spada przez wsiąkanie deszczówki i drgania od ruchu samochodów. Ich zdaniem łuk zmierza ku zawaleniu i potrzebuje pilnej ochrony. Imi n'Ifri należy do Geoparku M'Goun jako jedno z jego stanowisk krasowych.
Ok. 7 km dalej, na zachodnim skrzydle synkliny Iouaridène, leżą stanowiska tropów dinozaurów o znaczeniu międzynarodowym. Pierwsze odciski znaleziono tu w 1937 r., a w całej synklinie naliczono później 43 stanowiska. Ślady pochodzą z późnej jury (oksford–kimeryd, ok. 160–152 mln lat temu), gdy była tu równina z jeziorami. Najsłynniejszy jest długi trop zauropoda nazwany Breviparopus taghbaloutensis. Są też odciski wielkich teropodów, a w 2010 r. opisano tu Deltapodus, pierwsze w Afryce Północnej tropy stegozaura. Samo Demnate (968 m) to stare miasteczko u stóp Atlasu. Społeczność żydowska żyła tu od XII w. do końca lat 50. XX w. i słynęła z wina i wyrobów skórzanych. W pobliskiej wsi Boughrart garncarze do dziś toczą naczynia z czerwonej gliny.
Na miejscu
- Zejście ścieżką (ok. 300 stopni) na dno wąwozu i przejście pod łukiem przez resztkę jaskini, ok. 2 km i ok. 2 godzin w obie strony.
- Widok na most z drogi powyżej, rano, gdy słońce wpada do wąwozu.
- Tropy dinozaurów w Iouaridène; płyty z odciskami najłatwiej znaleźć z miejscowym przewodnikiem.
Praktycznie
- Imi n'Ifri leży przy drodze R307, ok. 6 km od Demnate; po moście jedzie się dalej w stronę Aït Bouguemez (stan nawierzchni na rok wyjazdu [do sprawdzenia]).
- Ścieżka miejscami jest odsłonięta i bez barierek, a po deszczu śliska: lepiej zejść w butach trekkingowych niż w motocyklowych.
- Parking i kawiarnia przy moście [do sprawdzenia]. W niedzielę w Demnate odbywa się duży souk z ceramiką z czerwonej gliny, a w mieście tankuje się przed jazdą w góry.
- Z Demnate do Marrakeszu ok. 100–110 km (szacunkowo).
Źródła (11)
www.showcaves.com/english/other/karst/IminIfri.html, www.routard.com/fr/guide/afrique/maroc/moyen-..., archive.org/details/missionsaumaroce00dout, www.hespress.com/430354-430354.html, eujournal.org/index.php/esj/article/view/17314, en.wikipedia.org/wiki/Demnate, en.wikipedia.org/wiki/Iouarid%C3%A8ne_Formation, gq.pgi.gov.pl/article/view/7594, palass.org/publications/palaeontology-journal..., showcaves.com/english/ma/geoparks/MGoun.html, www.openstreetmap.org/node/4305714175
31.72435, -6.97137 (osm:node/4305714175)