Górny Tag (Tajo) zaczyna się w źródle García na 1593 m w Montes Universales, poza parkiem, i przez pierwsze dziesiątki kilometrów płynie w głębokim wcięciu w wapienne płaskowyże (parameras) zbudowane z osadów jury i kredy. Woda rozpuszcza tu skałę od milionów lat: obok kanionów głębokich do ok. 200 m są jaskinie, leje krasowe i źródła. Wąwozy Tagu i jego dopływów uchodzą za jeden z najważniejszych systemów kanionów w Europie i od 2000 r. chroni je Park Przyrody Alto Tajo, ponad 100 tys. ha w Guadalajarze i Cuence, do tego niemal 70 tys. ha strefy ochronnej. Miejscowi mają przysłowie „Tajo lleva la fama y Oceseca el agua” – sławę ma Tag, a wodę jego dopływ Hoz Seca, pierwszy, który płynie przez cały rok.

Puente de San Pedro, most drogi CM-2015 koło Zaorejas, stoi w miejscu, gdzie do Tagu wpada Gallo, najdłuższy dopływ górnego Tagu (ponad 80 km). Woda spływająca z wapiennych płaskowyżów niesie dużo rozpuszczonego węglanu wapnia, który osiada na mchu i gałęziach jako martwica wapienna (tufa) i buduje progi, kaskady i tarasy. Tufy przy Puente de San Pedro należą do najlepszych przykładów na Półwyspie Iberyjskim: badania wyróżniają trzy okresy ich narastania, dwa w plejstocenie i jeden w holocenie, przedzielone okresami, gdy rzeka wcinała się z powrotem. W dole rzeki zaczyna się Hundido de Armallones, najgłębszy odcinek wąwozu, ciągnący się ok. 25 km aż do Ocentejo; jego powstanie łączy się z wielkim obrywem skalnym w XVI w. [przyczyna do sprawdzenia].

W górę Gallo, koło Corduente i Ventosy, rzeka wycięła Barranco de la Hoz, wąwóz z czerwonych skał porośniętych sosną rodeno, zaproponowany przez hiszpańską służbę geologiczną IGME na geostanowisko o znaczeniu światowym. U wejścia do wąwozu stoi romańskie sanktuarium Virgen de la Hoz z XIII w.; według miejscowej legendy figurę Matki Boskiej znalazł w tym miejscu pasterz z Ventosy.

Przez wieki Alto Tajo żyło z pasterstwa, soli i lasu. Od XVI w. do lat 40. XX w. gancheros, flisacy z długimi bosakami, spławiali Tagiem pnie sosen z tutejszych lasów do tartaków w Aranjuez, Toledo i Talavera de la Reina; skończyły to zapory Entrepeñas i Buendía oraz ciężarówki. Ostatni spław opisał José Luis Sampedro w powieści El río que nos lleva (1961), sfilmowanej w 1989 r. przez Antonia del Reala w tych samych miejscach. Od połowy lat 90. pięć wsi nad Tagiem na zmianę urządza Fiesta Ganchera z inscenizacją spławu, od 2008 r. uznaną za święto o regionalnym znaczeniu turystycznym. Od lat 60. region się wyludnia, a w 2005 r. pożar, który zaczął się koło jaskini Cueva de los Casares, spalił ok. 12 tys. ha i zabił jedenastu strażaków leśnych z Cogolludo. W kanionach krążą sępy płowe, orły przednie, orły Bonellego i orzełki włochate, w rzekach żyją wydry i desman pirenejski, a wiosną kwitnie tu największe na Półwyspie skupisko zagrożonej ostróżki Delphinium fissum sordidum; chroniona jest też rzadka ćma Actias isabelae.