Piotryseusztrasy i przewodniki motocykloweSzukaj

← La Ruta del Quijote: śladami Don Kichota przez La Manchę

11

Toledo (La Mancha) · D4

El Toboso: wieś Dulcynei

El Toboso: wieś Dulcynei
Fot. M.Peinado from Alcalá de Henares, España, CC BY 2.0, Wikimedia Commons
Typwies, literatura, klasztor, muzeum
Czas2 h
WstępCasa-Museo de Dulcinea i Museo Cervantino biletowane [ceny i godziny do sprawdzenia przed wyjazdem]
W powieściojczyzna Dulcynei (Aldonzy Lorenzo); w części II rozdz. IX Don Kichot i Sancho szukają nocą jej pałacu
KościółSan Antonio Abad, budowany od 1511 r., późnogotyckie sklepienia
Klasztortrynitarek, od 1680 r., zwany „Escorialem La Manchy”
WydarzeniaJornadas Cervantinas wokół 23 kwietnia (teatr klasyczny na ulicach) [daty do sprawdzenia]

Nazywała się Aldonza Lorenzo i właśnie ją uznał za godną tytułu pani swoich myśli.
Szukając dla niej imienia, które nie odbiegałoby za bardzo od jej własnego, a brzmiało jak imię księżniczki i wielkiej damy,
nazwał ją Dulcyneą z Toboso, bo pochodziła z Toboso:
imię, jego zdaniem, melodyjne, niezwykłe i pełne znaczenia, jak wszystkie inne, które nadał sobie i swoim rzeczom.

— Miguel de Cervantes, „Don Kichot z La Manchy” cz. I, rozdz. I · przekład własny · tekst oryginalny

Llamábase Aldonza Lorenzo, y á ésta le pareció ser bien darle título de señora de sus pensamientos;
y buscándole nombre, que no desdijese mucho del suyo, y que tirase y se encaminase al de princesa y gran señora,
vino á llamarla Dulcinea del Toboso, porque era natural del Toboso;
nombre, á su parecer, músico y peregrino, y significativo, como todos los demás que á él y á sus cosas había puesto.

– Dobrze ją znam – rzekł Sancho – i powiem panu, że sztabą rzuca tak daleko jak najtęższy parobek w całej wsi.
[…] Powiem panu, że raz weszła na dzwonnicę we wsi zawołać swoich parobków, którzy byli w ugorze jej ojca,
a choć było do nich ponad pół mili, usłyszeli ją tak, jakby stali u stóp wieży.

— Miguel de Cervantes, „Don Kichot z La Manchy” cz. I, rozdz. XXV · przekład własny · tekst oryginalny

—Bien la conozco, dijo Sancho, y sé decir que tira tan bien una barra como el más forzudo zagal de todo el pueblo.
[…] Sé decir, que se puso un día encima del campanario del aldea á llamar á unos zagales suyos, que andaban en un barbecho de su padre;
y aunque estaban de allí más de media legua, así la oyeron como si estuvieran al pie de la torre.

Rys historyczny

El Toboso to jedno z nielicznych miejsc, które Cervantes nazywa w powieści po imieniu, i to od pierwszego rozdziału. Stąd pochodzi Aldonza Lorenzo, wiejska dziewczyna, w której Don Kichot widzi swoją damę i nazywa ją Dulcyneą z Toboso. Sancho, który zna ją lepiej, opisuje w części I krzepką córkę Lorenza Corchuela, co rzuca sztabą jak parobek i krzyczy z dzwonnicy tak, że słychać ją pół mili dalej. W części II rycerz i giermek przyjeżdżają tu nocą, żeby przed nowymi przygodami prosić damę o błogosławieństwo. Szukając po ciemku jej pałacu, wpadają na kościół, a Don Kichot mówi zdanie, które stało się hiszpańskim przysłowiem na trafienie na przeszkodę nie do przejścia: „Con la iglesia hemos dado, Sancho” („Trafiliśmy na kościół, Sancho”). Ten sam kościół San Antonio Abad stoi dziś przy głównym placu.

Wieś leży na równinie La Manchy na wysokości ok. 635 m, na samym południowo-wschodnim skraju prowincji Toledo. W dokumentach pojawia się w 1338 r., a należała do zakonu rycerskiego Santiago, którego mistrz Alonso de Cárdenas nadał jej w 1480 r. prawa miejskie. Najlepszy czas przeżyła w XVI w., za życia Cervantesa: wtedy od 1511 r. postawiono kościół San Antonio Abad z trzema równymi nawami, późnogotyckimi sklepieniami i medalionami z krzyżem Santiago na kolumnach, a renesansowa wieża z dzwonnicą widać z daleka na płaskim polu. Później przybyły klasztory: klarysek (1548), augustianów (1600) i trynitarek (1680). Ten ostatni, wielki i surowy, z kamienia ciosanego, zwany jest „Escorialem La Manchy”; założyła go mistyczka siostra Ángela María de la Concepción, która zmarła tu w 1690 r.

Według miejscowej tradycji Dulcynea miała żywy pierwowzór: Anę Martínez Zarco de Morales z zamożnej rodziny, której herby widnieją na fasadzie tak zwanego domu Dulcynei. Powieść tego nie mówi, a dowodu nie ma; dom, odbudowany w latach 60. XX w. jako muzeum, pokazuje za to dobrze, jak mieszkali bogaci chłopi La Manchy za czasów Cervantesa: z kuchnią, spiżarnią pełną glinianych dzbanów (tinajas), tłocznią, gołębnikiem i podwórzem gospodarczym. W Museo Cervantino zebrano wydania „Don Kichota” w wielu językach, które przysłali i własnoręcznie zadedykowali wsi pisarze i politycy; wśród ciekawostek jest pierwsze wydanie po baskijsku, a także egzemplarze od Juana Domingo Peróna i, co dziś budzi zdumienie, od Hitlera. Od lat 70. XX w. po wsi prowadzi szlak tabliczek z cytatami z powieści, umieszczonych tam, gdzie mogła się dziać dana scena.

Kilka kilometrów na zachód leży Miguel Esteban, jedna z miejscowości, które zgłaszają się jako „miejsce w La Manchy, którego nazwy nie chcę pamiętać”, czyli wieś samego Don Kichota. Zwolennicy tej tezy wskazują, że powieść umieszcza dom hidalga blisko Toboso, a w Miguel Esteban mieszkały w XVI w. rodziny hidalgów, czyli takie środowisko, z jakiego wyszedł bohater. Przeciwnicy odpowiadają, że Cervantes nazywa wieś bohatera lugar, a Miguel Esteban była wtedy mniejszą aldea. Spór, jak wszystkie spory o wieś Don Kichota, pozostaje otwarty.

Na miejscu

Do skosztowania

deser

deser

Pelusas (ciasteczka z El Toboso)

Drobne ciasteczka z mąki i żółtek, ozdobione spiralą z białka ubitego z cukrem. Uchodzą za słodycz typową dla El Toboso, a najbardziej znane są te od klarysek, które w klauzurze utrzymują się z wypieku słodyczy.

Gdzie: furta klasztoru klarysek (Monasterio de la Concepción) i piekarnie w El Toboso

Praktycznie

  • Ok. 15 km od Mota del Cuervo i ok. 25 km od Campo de Criptana; drogi lokalne przez płaskie winnice, mały ruch.
  • Wieś jest mała i płaska: motocykl zostawia się przy placu, wszystko jest w zasięgu kilku minut pieszo.
  • Jornadas Cervantinas wokół 23 kwietnia (Dzień Książki): przedstawienia teatru Złotego Wieku na ulicach i podwórzach, część wieczorem [daty do sprawdzenia przed wyjazdem].
Źródła (5)

es.wikipedia.org/wiki/El_Toboso, es.wikipedia.org/wiki/Miguel_Esteban, es.wikipedia.org/wiki/Iglesia_de_San_Antonio_..., es.wikisource.org/wiki/El_ingenioso_hidalgo_D..., es.wikisource.org/wiki/El_ingenioso_hidalgo_D...

39.51806, -2.99806 (wikidata:Q1628505)

Pokaż na mapie OpenStreetMap · Plik punktu w repozytorium