Jezioro Bafa było kiedyś zatoką morską. W starożytności statki wpływały tu z Morza Egejskiego, ale rzeka Meander niosła tyle mułu, że stopniowo zamknęła wyjście zatoki, odcięła port Miletu od morza i ok. 300 r. n.e. zostawiła po zatoce słonawe jezioro. Nad jego wschodnim brzegiem wznosi się masyw Latmos, dziś Beşparmak Dağları, „Góry Pięciu Palców”, z najwyższym szczytem 1353 m n.p.m. To jeden z najdziwniejszych krajobrazów zachodniej Turcji: całe zbocza zasypane są gigantycznymi, obłymi głazami, wygładzonymi przez wodę i wiatr, a między nimi rosną oliwki. Wieś Kapıkırı zbudowano wprost w ruinach starożytnego miasta, więc krowy pasą się między wieżami, a domy stoją na antycznych fundamentach.

Pierwsze miasto, karyjski Latmos, leżało ok. 1 km dalej na wschód, wyżej na zboczu. W V w. p.n.e. płaciło składkę do Związku Morskiego Ateńczyków, a w IV w. p.n.e. zdobył je podstępem Mauzolos, satrapa z Halikarnasu. Pod koniec IV albo na początku III w. p.n.e. miasto przeniesiono niżej, nad brzeg zatoki, i nazwano Herakleją; na krótko po bitwie pod Ipsos (301 p.n.e.) nosiło też imię Pleistarcheia od Pleistarchosa, brata Kassandra, który rządził wtedy Karią. Mury nowego miasta mają ok. 6,5 km długości i 65 wież, z bramami i schodami; biegną grzbietami skał wysoko ponad miastem i do dziś należą do najlepiej zachowanych umocnień hellenistycznych. Kto je zbudował, nie wiadomo na pewno: badacze wymieniają Pleistarchosa, Lizymacha, Demetriusza Poliorketesa albo Asandra. Na skale nad agorą stoi świątynia Ateny z przełomu IV i III w. p.n.e., z murami celli wysokimi na ponad 7 m. Poniżej leżą agora, buleuterion podobny do tego w Priene, teatr i łaźnie rzymskie.

Latmos to góra Endymiona. Mit mówi, że bogini Księżyca Selene zakochała się w pięknym pasterzu, który spał w grocie na zboczu, i że Zeus dał mu wieczny sen i wieczną młodość, by mogła go odwiedzać każdej nocy. Pauzaniasz zanotował, że mieszkańcy Elidy pokazywali grób Endymiona u siebie, ale Herakleoci twierdzili, że odszedł na Latmos, i czcili go tu w sanktuarium. Na południowym skraju miasta zachował się budynek w kształcie podkowy, szeroki na 14 m: uważa się go za to właśnie sanktuarium Endymiona. Historia o śpiącym kochanku Księżyca wróciła potem w poezji europejskiej, m.in. w „Endymionie” Johna Keatsa (1818).

Góra była święta na długo przed Grekami. W 1994 r. niemiecka archeolog Anneliese Peschlow-Bindokat z Niemieckiego Instytutu Archeologicznego zaczęła odnajdywać w płytkich jaskiniach i pod nawisami skalnymi, zwykle blisko źródeł, malowidła czerwoną farbą. Dziś zna się ich ok. 170–200 stanowisk, z VI–V tysiąclecia p.n.e. Pokazują ludzi o głowach w kształcie litery T, pary, rodziny i sceny, które badaczka łączy z obrzędami wiosennymi i weselnymi, a także postać smoka, w której widzi samą górę jako bóstwo. To pierwsze malowidła prehistoryczne odkryte w zachodniej Anatolii. Od lat zagraża im wydobycie skalenia: niemieccy archeolodzy w 2015 r. alarmowali, że kamieniołomy zamieniają świętą górę w surowiec na płytki łazienkowe.

W średniowieczu Latmos, po grecku Latros, stał się „górą mnichów”, wschodnim odpowiednikiem Athosu. Według miejscowej tradycji pierwsi przyszli tu w VII w. mnisi z Synaju uciekający przed Arabami. Na początku X w. przybył pustelnik Paweł z Latros i założył klasztor Stylos; zastał już trzy inne wspólnoty. W 1222 r. pod władzą Latros było 11 klasztorów. Z gór wyszedł m.in. Christodulos, który po najazdach tureckich przeniósł się dalej i w 1088 r., za cesarza Aleksego I Komnena, założył klasztor św. Jana na Patmos. Pod koniec XIII w. naciski Turków doprowadziły Latros do upadku, a w XIV w. ośrodek znika ze źródeł. Ruiny klasztorów i umocnień stoją dziś na wysepkach jeziora i w górach; w jaskini koło Yediler i w Stylos zachowały się malowane cykle ewangeliczne z XI–XIII w. Bafa jest od 1994 r. parkiem przyrody i ważnym miejscem zimowania i przelotów ptaków wodnych, ale cierpi z powodu zanieczyszczeń z rzeki i ścieków z olejarni: zdarzały się tu masowe śnięcia ryb.