Nazwa przełęczy to pleonazm: gaskońskie pourtalet jest zdrobnieniem od pòrt, czyli właśnie „przełęcz”, więc „Col du Pourtalet” znaczy dosłownie „przełęcz przełęczyczki”. Hiszpanie mówią po prostu El Portalet. Droga zaczyna się w Laruns, w dnie lodowcowej doliny Ossau, i przez ok. 30 km pnie się z 536 na 1794 m. Najpierw wciska się w wąwóz Hourat, mija osadę Eaux-Chaudes i Gabas, ostatnią osadę przed granicą. Dalej prowadzi obok jeziora Fabrèges (1241 m), zbiornika za zaporą z lat 40. XX w. Stąd kolejka gondolowa wywozi do wąskotorowego pociągu do jeziora Artouste. Tor o szerokości 50 cm położono w 1920 r. dla budowniczych tamy, a od 1932 r. wozi turystów 10 km po zboczu, na wysokości prawie 2000 m. Ostatni odcinek wspina się przez kocioł Anéou, nad którym przez cały czas wisi dwuwierzchołkowy Pic du Midi d'Ossau (2884 m), pozostałość dawnego wulkanu.

Przełęcz od wieków była szlakiem ludzi, stad i towarów między Béarn a Aragonią. Pasterze z Ossau do dziś wypędzają latem owce i krowy na hale Anéou pod samą granicą, a w okolicy zostały ślady kopalń, z których wydobywano m.in. fluoryt. Dawny posterunek graniczny służy dziś zimą wspólnej francusko-hiszpańskiej ekipie odśnieżania. Po stronie hiszpańskiej stoją ventas, sklepy, do których Francuzi przyjeżdżają po tańszy alkohol i papierosy. Droga była do 1972 r. francuską drogą krajową N134bis z Gan do granicy; po reformie przeszła pod departament jako D934. Za granicą przechodzi w szeroką A-136, która zjeżdża przez stację narciarską Formigal do Sallent de Gállego i doliny Tena.

Tour de France przejechał przez Pourtalet tylko raz: w 1991 r. na etapie z Jaki do Val-Louron pierwszy minął przełęcz Belg Peter De Clercq. Vuelta próbowała w 2020 r., ale pandemia zamknęła wtedy granicę; udało się dopiero w 2023 r., a na szczycie pierwszy był Francuz Romain Bardet. Większym problemem niż wyścigi są tu kamienie i śnieg. W 2020 r. zainstalowano szwajcarski radar lawinowy, który obserwuje sześć z ośmiu żlebów nad drogą i po wykryciu lawiny sam zamyka przejazd; w pierwszej zimie wykrył osiem lawin. 3 maja 2023 r. ogromny obryw skalny ok. 5 km pod przełęczą, między Fabrèges a granicą, zamknął drogę w obu kierunkach, a 16 maja kolejny spadł w wąwozie Hourat. Po oczyszczeniu zbocza droga była znów otwarta w połowie czerwca 2023 r.