Epicka droga motocyklowa · Hiszpania
Collsacabra i Coll de Condreu (C-153)
| Drogi | C-153 |
|---|---|
| Długość | ok. 63 km Vic – Olot, z tego ok. 22 km przez płaskowyż z L'Esquirol na Coll de Condreu (OSRM, szacunkowo) |
| Przełęcze | Coll de Condreu (1017 m) |
| Charakter | płaskowyż, serpentyny, przełęcz |
| Sezon | przez cały rok; zimą na płaskowyżu na ok. 1000 m bywa śnieg i gołoledź [do sprawdzenia] |
| Najwyżej | Coll de Condreu, ok. 1017 m |
| Dawniej | camí ral z Vic do Olot, część Strata Francisca (drogi do Francji), wzmiankowanej od X w. |
| Budowa | od 1848 r.; otwarta na całej długości w 1922 r. albo 1934 r. (źródła się różnią) |
| Obwodnica | od 2009 r. droga C-37 z tunelem Bracons (ok. 4,5 km) |
| GPX | ślad drogi (OpenRouteService, sprawdź w nawigacji) |
O drodze
Między Vic a Olot od wieków biegnie jedna z najważniejszych dróg Katalonii. Jej poprzednik, camí ral z Vic do Olot, był częścią Strata Francisca, czyli drogi do Francji, wzmiankowanej już w X w.: schodził z Pirenejów przez Coll d'Ares, przecinał płaskowyż Collsacabra i między XVI a XIX w. należał do najbardziej uczęszczanych szlaków kraju. Najtrudniejsze miejsce, zejście z krawędzi płaskowyżu do doliny Vall d'en Bas, w latach 1729–1731 przebudowano na kamienne serpentyny zwane Marrades del Grau; zachowały się do dziś jako szlak pieszy. Szosę dla wozów zaczęto budować w 1848 r., ale szło to wolno: w 1910 r. gotowy był odcinek w prowincji Barcelona i od Olot do Sant Esteve d'en Bas, a wciąż brakowało podjazdu na płaskowyż od strony Garrotxy. Na całej długości otwarto ją dopiero w latach 20. albo 30. XX w. (katalońska Wikipedia podaje 1922 r., katalog zabytków Diputació de Barcelona 1934 r.).
Dziś to droga C-153, a jej spokój zawdzięcza się tunelowi. 3 kwietnia 2009 r., po latach sporów z ekologami, otwarto nową drogę C-37 z tunelem Bracons, długim na ok. 4,5 km, pod przełęczą o tej samej nazwie. Skróciła ona przejazd z Vic do Olot z godziny do pół godziny i zabrała z C-153 większość ruchu tranzytowego. Na płaskowyżu zostały lasy dębowe i bukowe, łąki z krowami, kamienne masie i drogowskazy do wiosek na krawędziach urwisk: Tavertet nad zbiornikiem Sau i Rupit nad potokiem.
L'Esquirol, pierwsza większa miejscowość na płaskowyżu, wyrosła od XV w. przy zajeździe na drodze z Vic do Olot. Zajazd nazywano Hostal de l'Esquirol, „pod wiewiórką”, i ta nazwa wyparła oficjalną Santa Maria de Corcó, którą gmina zmieniła ostatecznie dopiero w 2014 r., po konsultacjach z mieszkańcami. Według popularnej opowieści to stąd pochodzi hiszpańskie i katalońskie słowo esquirol, czyli łamistrajk: w XIX w. ludzie z L'Esquirol mieli zastąpić strajkujących robotników w fabrykach Manlleu. Etymolodzy katalońscy traktują tę historię z rezerwą, bo nie ma na nią dokumentów.
Za Rupit droga dociera do Coll de Condreu (ok. 1000 m), wcięcia w urwisku, które oddziela Collsacabra od doliny Hostoles. Na krawędzi urwiska, po obu stronach przełęczy, stoją dwa sanktuaria: Mare de Déu de la Salut i Mare de Déu del Far. To drugie, na 1123 m, wieńczy cinglera del Far, jedną z najbardziej imponujących ścian skalnych Katalonii; nowa droga ułatwiła do nich dojazd pielgrzymom. Za przełęczą C-153 zjeżdża serpentynami do Vall d'en Bas i dalej do Olot, stolicy wulkanicznej Garrotxy.
Na drodze
- Vic – L'Esquirol: najpierw równina Vic i Roda de Ter, potem podjazd na płaskowyż przez lasy; droga dwukierunkowa, bez pobocza, z dobrym asfaltem [do sprawdzenia].
- L'Esquirol – Cantonigròs – Rupit: najładniejsza część: falisty płaskowyż na ok. 700–1000 m, ciąg zakrętów przez lasy i łąki, mały ruch w dni powszednie. Do Rupit krótki zjazd drogą BV-5208, do Tavertet z L'Esquirol drogą BV-5207, ok. 9 km w jedną stronę [do sprawdzenia].
- Coll de Condreu – Vall d'en Bas: zjazd z krawędzi płaskowyżu serpentynami, z widokiem na dolinę Bas i góry Garrotxy; ostre nawroty, w cieniu wilgotny asfalt i liście jesienią.
- Nawigacja: nawigacja z Vic do Olot wybierze szybką C-37 przez tunel Bracons. Ustaw punkt pośredni w Rupit albo na Coll de Condreu, żeby poprowadziła C-153.
- Ruch: w weekendy i święta wycieczki z Barcelony do Rupit i Tavertet oraz grupy kolarzy; na płaskowyżu krowy i konie przy drodze.
- Kierunek: z Vic do Olot jedziesz łagodnie w górę, a na końcu masz przed sobą zjazd z krawędzi płaskowyżu do zielonej doliny Bas.
Praktycznie
- Tankowanie: w Vic albo w Olot; na płaskowyżu stacja w L'Esquirol [do sprawdzenia].
- Postoje: Rupit (parking przy wjeździe do wsi, w weekendy pełny [do sprawdzenia]), restauracja na Coll de Condreu; z przełęczy boczna droga do sanktuarium del Far [do sprawdzenia, czy przejezdna motocyklem].
- Dalej: z Olot Oś Pirenejska N-260 prowadzi na wschód obok bazaltowego klifu Castellfollit de la Roca (ok. 7 km) i na zachód przez Ripoll w stronę Puigcerdà i La Seu d'Urgell [przebieg do sprawdzenia], gdzie zaczyna się Port del Cantó.
- Zamknięcia: stałych zamknięć brak; tunel Bracons na C-37 bywa zamykany na remonty, wtedy ruch wraca na C-153 [do sprawdzenia przed wyjazdem].
Źródła (10)
ca.wikipedia.org/wiki/C-153, patrimonicultural.diba.cat/print/pdf/node/75818, patrimonicultural.diba.cat/print/pdf/node/65486, patrimonicultural.diba.cat/print/pdf/node/89656, www.enciclopedia.cat/gran-enciclopedia-catala..., ca.wikipedia.org/wiki/L'Esquirol, decat.iec.cat/documents/III/705.pdf, ca.wikipedia.org/wiki/Santuari_del_Far, es.wikipedia.org/wiki/Túnel_de_Bracons, naciodigital.cat/osona/societat/lobertura-de-...