Teruel (Maestrazgo) · etap 7 · opcja
Montoro de Mezquita i kładki w wąwozie Valloré
| Typ | kanion, szlak, wies, geologia |
|---|---|
| Czas | 2–3 h (pętla z Montoro); cały szlak z Aliagi ok. 5,5 h |
| Wstęp | szlak bez biletu [do sprawdzenia]; autobus Aliaga – Montoro w wybrane dni 10 € (2026) |
| Wys. | ok. 1000 m |
| Gmina | Villarluengo; do 1970 r. osobna gmina, do 1916 r. nazwa Montoro |
| Mieszkańcy | kilkoro przez cały rok (6–12 według prasy z lat 2017–2020); w połowie XIX w. 316 |
| Szlak | Pasarelas del Guadalope, 20 km z Santa Bárbara (Aliaga) do GR 8.1 za Órganos de Montoro, ok. 245 m podejść |
| Kładki | odcinek przy Montoro od 2017 r., cały szlak połączony w grudniu 2022 r., otwarty w kwietniu 2023 r. |
| Ochrona | LIC i ZEPA Muelas y Estrechos del río Guadalope; pomnik przyrody Órganos de Montoro |
O miejscu
Guadalope, drugi co do długości prawy dopływ Ebro (ok. 160 km), zaczyna się w Sierra de Gúdar i zaraz za Aliagą wcina się w góry Maestrazgo serią wąwozów. Najwęższy z nich, Estrecho de Valloré, leży tuż nad Montoro de Mezquita: rzeka płynie tu między pionowymi ścianami wapienia, które z obu stron schodzą prosto do wody, z kaskadami i głębokimi zakolami, które rzeka wymyła w skale. Przez wieki nie dało się tędy przejść suchą nogą. Dziś wzdłuż skał biegną drewniane i metalowe kładki, mostki i schodki, które co kawałek przerzucają ścieżkę z jednego brzegu na drugi. Cały przełom należy do obszaru Natura 2000 „Muelas y Estrechos del río Guadalope”, a kilka kilometrów niżej szlak dochodzi do pionowych płyt Órganos de Montoro, widocznych też z A-1702.
Montoro de Mezquita to wieś na ok. 1000 m, przyklejona do zbocza pod skalnymi grzbietami. Do 1916 r. nazywała się po prostu Montoro; dopisek „de Mezquita” dostała przy porządkowaniu nazw gmin w Hiszpanii. Była siedzibą panów Montoro z rodu Ram – jeden z nich, Vicencio Ram de Montoro, dostał od Filipa IV tytuł hrabiego za kierowanie wysiedleniem morysków z wsi Dolnej Aragonii. W połowie XIX w. słownik Madoza notował tu 316 mieszkańców. Potem przyszła emigracja do miast: w 1970 r. Montoro przestało być osobną gminą i weszło do Villarluengo, a dziś przez cały rok mieszka tu kilkoro ludzi. Nad wsią stoi gotycko-renesansowy kościół Wniebowzięcia, przebudowany w XVIII w.
Kładki są pomysłem samych mieszkańców. Miejscowe stowarzyszenie przez cztery lata chodziło z projektem od urzędu do urzędu, aż comarka Maestrazgo z funduszu dla Teruelu (FITE) wydała 24 200 euro i pod koniec sierpnia 2017 r. otworzyła oznakowaną ścieżkę do Valloré. Niecały rok później, pod koniec czerwca 2018 r., wielka powódź na Guadalope zerwała część kładek, a ostatni odcinek dosłownie zawisł na skale; trasę zamknięto na długie miesiące. Po naprawie wróciła z rozmachem: latem 2020 r. przechodziło tędy ok. 400 osób dziennie, w wiosce, w której pali się światło w czterech domach. W grudniu 2022 r. rząd Aragonii połączył kładki Montoro z kładkami Aliagi w jeden szlak Pasarelas del Guadalope (20 km z dawnej osady górniczej Santa Bárbara do szlaku GR 8.1 za Órganos de Montoro), otwarty oficjalnie w kwietniu 2023 r.
Na miejscu
- Spacer z Montoro po kładkach w górę rzeki przez Estrecho de Valloré – jeden z najładniejszych odcinków całego szlaku, z kaskadami i zakolami.
- Pętla przez Mirador de Valloré: ze strefy wypoczynkowej Las Eras przy wsi ścieżką PR-TE 81 na punkt widokowy nad wąwozem i z powrotem po kładkach. Podejście strome i miejscami eksponowane, nie dla osób z lękiem wysokości.
- Odcinek w dół rzeki pod Órganos de Montoro (ok. 5 km do GR 8.1) – łatwa ścieżka nad wodą u stóp skalnych „piszczałek”.
- Kościół Wniebowzięcia i kamienne domy wsi.
Praktycznie
- Dojazd: z A-1702 drogą TE-V-8041, ok. 2 km wąskiego asfaltu (numer i przebieg według OSM, stan na 2026-11) [stan nawierzchni do sprawdzenia]. Parking przy wjeździe do wsi, po lewej, z niewielką liczbą miejsc.
- Na kładkach i ścieżce na Mirador zalecany kask; zakaz wejścia dla dzieci poniżej 7 lat i 130 cm wzrostu i dla psów (kratownica kładek), brak źródeł wody (stan na 2026-11, źródło: pasarelasdelguadalope.es).
- Opłat za wejście strona szlaku nie podaje [do sprawdzenia]. Autobus między Aliagą a Montoro dla przechodzących cały szlak kursuje tylko w wybrane dni (w 2026 r. 3–4 kwietnia, 2 maja, 10–11 października), 10 € od osoby, z rezerwacją (stan na 2026-11, źródło: pasarelasdelguadalope.es).
- Po ulewach i przy wysokiej wodzie kładki bywają zamykane, jak po powodzi w 2018 r.; stan szlaku sprawdzić przed wyjazdem [do sprawdzenia].
Droga: The Silent Route – Ruta del Silencio (A-1702)
Źródła (10)
es.wikipedia.org/wiki/Montoro_de_Mezquita, pasarelasdelguadalope.es/, pasarelasdelguadalope.es/index.php/el-recorrido/, pasarelasdelguadalope.es/index.php/servicio-d..., turismomaestrazgo.org/en/el-sendero-de-las-pa..., www.lacomarca.net/apertura-estrecho-vallore-i..., www.lacomarca.net/los-destrozos-por-la-riada-..., www.lacomarca.net/pasarelas-de-montoro-mezqui..., www.lacomarca.net/pasarelas-vallore-destacan-..., www.lacomarca.net/pasarelas-aliaga-montoro-me...
40.69102, -0.59539 (wikidata:Q13049647)